Informatie delen leidt tot informatiehonger

Hoe meer historische informatie er via het web wordt gedeeld, hoe groter de interesse van mensen voor musea. Het delen van informatie is dus goed voor de inkomsten. Dat is de ervaring van Bibi Bodegom, adviseur e-culture en betrokken bij CollectieGelderland.nl en MijnGelderland.nl, provinciale erfgoedportals vol data over de Gelderse geschiedenis, kunst en cultuur.

Zien waar opa woonde

Bibi ziet ongekende mogelijkheden om via open data mensen nog meer te interesseren in geschiedenis. “Mensen worden gelukkig van het kennen van hun eigen achtergrond. Het is leuk te zien waar oma vroeger op school zat, waar vader werkte, hoe mensen vroeger in je dorp of stad woonden en leefden, etc. Dat kan allemaal via open data. Hoe meer er gedeeld wordt, hoe groter de kans dat je zomaar een voorouder op een oude foto aantreft.”

Toerisme gebaat bij open data

Voor veel organisaties is het waardevol geschiedenis mee te kunnen nemen bij de ontwikkeling van producten. Toeristische ondernemers, festival organisatoren en gamebouwers kunnen met open data gemakkelijk content toevoegen aan hun festivalwebsite, game of route-app. “Door wie is een gebouw ooit gebouwd en waarom? Wat voor oorlogen zijn er geweest, wat voor nijverheid ontwikkelde zich ergens? Het is boeiende informatie voor de bezoekers. Het versterkt hun identiteit en dat maakt mensen gelukkig.”

Informatie delen begon in 1997

De afgelopen jaren hield Bibi zich veel bezig met informatiebeheer, het ontsluiten van collecties en verhalen uit Gelderland via samenwerkingsprojecten als MijnGelderland en CollectieGelderland. Dat begon al bij Internet Gelderse Musea, IGEM. “Daar werkte ik samen met collega Arno Stam. Hij is de grondlegger van het collectieplatform dat nu CollectieGelderland heet. Toen hij ermee begon in 1997 was iedereen sceptisch: waarom zouden mensen die informatie op het web willen lezen? Nu is het niet meer weg te denken dat deze informatie gedeeld wordt. We begonnen met vijf enthousiaste kleine musea en 1300 voorwerpen. Inmiddels zijn er meer dan 45 partners: Gelderse musea, historische verenigingen, archieven en bibliotheken en meer dan 440.000 objecten online.”

Zes datasets basis MijnGelderland.nl 

Inmiddels heet IGEM CollectieGelderland en daarnaast is er de website MijnGelderland.nl, waarin het verhaal van Gelderland in al zijn facetten verteld wordt. In MijnGelderland zitten verschillende datasets op het gebied van routes, specials, organisaties, educatie, verhalen en nieuws. Allemaal gekoppeld aan de bijbehorende locatie en collectiestukken uit Gelderland. Door de redactie en partners wordt hard gewerkt aan het uitbreiden van het platform. Zo verschijnen er regelmatig nieuwe cultuurhistorische routes, als "Land van Maas en Waal", en worden voortdurend verhalen en nieuwsitems toegevoegd. 

Informatie niet alleen halen maar ook brengen

“En nu wordt het steeds leuker. Want naast het halen van informatie, bij externe organisaties met Gelderse collecties zoals het Rijksmuseum van Oudheden in Leiden, kunnen we nu ook makkelijk informatie doorgeven aan andere platforms, zoals CollectieNederland en Europeana! En dat is prachtig, want het is erg jammer dat zo'n 80%van de voorwerpen van musea in Nederland het merendeel van de tijd in de depots liggen. Online zijn er zoveel mogelijkheden om te presenteren wat men allemaal in huis heeft. Het zijn zaken die relevant zijn voor mensen, soms zonder dat de beheerders dat weten. Ook kunnen objecten interessant zijn voor andermans tentoonstellingen.”

Data steeds weer opnieuw te gebruiken

Online toepassingen zijn eindeloos. “Je kunt met open data van de provincie heel gemakkelijk mooie gevulde en interessante websites maken. De website SchijnwerpersopdeVeluwe.nl is een mooi voorbeeld van hergebruik van op MijnGelderland ontsloten verhalen. Het is een samenwerkingsverband van negen gemeenten die gezamenlijk hun mooie gebied promoten. Ze hebben diepgang aan de website gegeven met behulp van de verhalen van MijnGelderland, die al over het gebied verzameld waren. Met weinig moeite een goed verhaal.”

Auteursrechten goed afdekken prioriteit

Dat dit nog veel meer kan, en moet, daar is Bibi van overtuigd. Haar ‘open data motto’ luidt dan ook: Go go go, want het levert je zoveel op. "Ik zie oneindige mogelijkheden. Maar het auteursrechten verhaal speelt ons nog wel parten. Als we iets publiceren waar nog auteursrecht op rust, kunnen we ermee in de problemen komen. We moeten als publieke informatiebeheerders daarom actief op zoek naar auteursrechten en dit goed afdekken. Voor 100% regelen wat betreft museale of archiefcollecties lukt dat nooit of moeilijk. Wat we nu wel doen, is zorgen dat nieuwe content vrij binnenkomt. Dus dat auteurs akkoord gaan dat het auteursrecht aan ons wordt overgedragen, of dat fotografen (bijvoorbeeld onder naamsvermelding) toestemmen met publicatie van hun foto's op de site."

Wat vind jij van dit open data portaal?

Laat het ons weten!

Tips, opmerkingen en andere reacties zijn welkom. We gebruiken jouw reactie om het portaal te verbeteren.